Οι κύστεις είναι κοιλότητες που αναπτύσσονται είτε στα μαλακά μόρια είτε στους σκληρούς ιστούς, επενδύονται εσωτερικά με ιστούς (επιθήλιο) και περιέχουν ρευστό ή ημίρευστο υγρό. Πρόκειται για καλοήθεις παθολογικές οντότητες. Καθώς αυξάνονται σε μέγεθος καταστρέφουν το οστό της γνάθου και μπορούν να πάρουν μεγάλες διαστάσεις μετατοπίζοντας και πιέζοντας γειτονικές ανατομικές δομές. Επιπλέον δημιουργούν προβλήματα όπως μολύνσεις και αποστήματα, απώλεια γειτονικών δοντιών που χάνουν σταδιακά τη στήριξή τους και, σε παραμελημένες περιπτώσεις, ακόμη και κατάγματα των γνάθων.
Υπάρχουν διάφορα είδη κύστεων. Η ανάπτυξη των κύστεων στις περισσότερες περιπτώσεις σχετίζεται με κάποια φλεγμονώδη εξεργασία στο στόμα (τερηδονισμένα δόντια, περιοδοντίτιδα) αλλά μπορεί να εμφανιστούν και χωρίς κάποια προφανή αιτία. Τα κλινικά συμπτώματα περιλαμβάνουν ασυμπτωματική διόγκωση της περιοχής, εξέρυθρο βλεννογόνο και κάποιες φορές εκροή πύου.
Η θεραπεία περιλαμβάνει αρχικά τη συντηρητική θεραπεία του υπεύθυνου δοντιού, εφόσον η κύστη προκλήθηκε από ένα χαλασμένο δόντι. Σε μεγαλύτερες κύστεις ή σε κύστεις που δεν οφείλονται σε προβλήματα των δοντιών η θεραπεία περιλαμβάνει είτε την ολική αφαίρεση της κύστης (εκπυρήνιση) μαζί με το υπεύθυνο δόντι, είτε τη διάνοιξη της κύστης (μαρσιποποίηση) με στόχο τη μείωση του μεγέθους της και την ολική αφαίρεσή της μελλοντικά.